Xử lý rơm rạ ngay trên ruộng
Bước 1. Tháo nước và làm sạch mặt ruộng
Sau khi gặt lúa, bà con tháo nước để mặt ruộng không còn ngập; giữ đất đủ ẩm. Nếu rơm còn nhiều, có thể dùng máy băm nhỏ hoặc thu gom phần rơm có thể tận dụng, tránh để rơm tập trung thành từng đống lớn.
Bước 2. Rải chế phẩm sinh học phân hủy rơm rạ
Chọn chế phẩm chuyên dùng để xử lý rơm rạ trên đồng ruộng, các chế phẩm có vi sinh vật phân giải cellulose hoặc Trichoderma phù hợp. Sử dụng theo hướng dẫn của nhà sản xuất, đúng liều lượng ghi trên nhãn và rải đều chế phẩm lên rơm rạ, gốc rạ khi ruộng còn ẩm.
Bước 3. Cày vùi và trộn đều rơm rạ vào đất
Sau khi phun theo hướng dẫn của chế phẩm, dùng máy cày hoặc máy làm đất xới, vùi và trộn đều rơm rạ với đất. Tránh để rơm rạ tập trung thành lớp dày dưới mặt đất, gây phân hủy không đồng đều.
Bước 4. Tạo điều kiện cho rơm rạ phân hủy
Sau khi vùi, giữ ruộng đủ ẩm nhưng không để ngập nước. Theo hướng dẫn kỹ thuật, đối với ruộng chuẩn bị cho vụ lúa tiếp theo, nên bố trí khoảng 15–20 ngày từ khi xử lý đến khi gieo cấy nếu điều kiện thời vụ cho phép.
Xử lý rơm rạ để cải tạo ruộng rươi
Bước 1. Chọn và vận chuyển rơm rạ
Chọn rơm khô, sạch, có nguồn gốc rõ ràng, không lẫn rác, đất đá hoặc tàn dư có nguy cơ mang hóa chất, thuốc bảo vệ thực vật. Không lấy rơm từ nguồn không xác định được điều kiện canh tác nếu ruộng rươi đang sản xuất theo hướng hữu cơ.
Bước 2. Sơ chế rơm
Phơi rơm cho ráo nếu rơm bị ướt, loại bỏ tạp chất và băm thành đoạn khoảng 5–10 cm nếu có điều kiện. Rơm ngắn sẽ dễ rải đều, dễ trộn với đất và hạn chế hình thành các búi rơm lớn.
Bước 3. Rải rơm lên ruộng
Thực hiện sau khi kết thúc vụ khai thác rươi, vào thời gian cải tạo ruộng, ưu tiên những ngày nước kém thuận tiện cho việc tháo nước và làm đất. Rải rơm thành lớp mỏng, tương đối đồng đều trên mặt ruộng, không dồn thành đống hoặc phủ dày một chỗ.
Bước 4. Cày lồng vùi rơm vào lớp đất mặt
Dùng máy cày lồng hoặc thiết bị làm đất phù hợp để trộn rơm với lớp đất mặt. Làm nhẹ nhàng, không cày xới quá sâu làm ảnh hưởng đến tầng đất rươi sinh sống; đồng thời giữ mặt ruộng tương đối bằng phẳng và bảo đảm khả năng tháo nước.
Bước 5. Theo dõi quá trình phân hủy
Chưa vội cấp nước ngập ruộng ngay sau khi vùi lượng rơm lớn. Theo dõi độ hoai mục của rơm, mùi nền đáy và màu nước khi cấp nước trở lại. Chỉ tiếp tục quy trình cải tạo khi môi trường ổn định; nếu nước có mùi thối hoặc rươi có biểu hiện bất thường, cần dừng bổ sung chất hữu cơ và kiểm tra môi trường.
NH _ HƯƠNG